Sơ lược về Trần Huỳnh Duy Thức

Tiểu sử và sự nghiệp ban đầu

• Sinh ngày 29 tháng 11 năm 1966 tại Sài Gòn, trong một gia đình có tám anh chị em.
• Tốt nghiệp khoa Công nghệ Thông tin, Đại học Bách khoa Sài Gòn năm 1990.
• Đầu năm 1993, ông mở cửa hàng vi tính nhỏ, tự lắp ráp máy tính cá nhân. Chỉ vài tháng sau, cửa hàng đã phát triển mạnh.
• Năm 1994, thương hiệu máy tính của ông thống lĩnh thị trường PC gia đình tại Sài Gòn.
• Ông là người tiên phong đưa internet tốc độ cao và công nghệ gọi điện thoại giá rẻ (VoIP) vào Việt Nam. Thành lập công ty EIS (sau là OCI - One Connection Internet), mở chi nhánh tại Singapore và Mỹ. Công ty từng được đánh giá cao cả trong nước lẫn quốc tế về lĩnh vực viễn thông - di động.

Hoạt động chính trị và bất đồng chính kiến

• Năm 2005, cùng Lê Thăng Long và một số người khác, ông lập Nhóm nghiên cứu Chấn để nghiên cứu tình hình chính trị, kinh tế, xã hội Việt Nam.
• Năm 2008, ông lập hai blog dưới bút danh Trần Đông Chấn (Change We Need): "Change We Need" và "Trần Đông Chấn", đăng bài phân tích kinh tế, chính trị, xã hội, kêu gọi thượng tôn pháp luật, cải cách dân chủ, xây dựng nhà nước pháp quyền, và phản đối quyền lãnh đạo độc tôn của Đảng Cộng sản Việt Nam.
• Ông ủng hộ Con Đường Việt Nam (một phong trào dân chủ), kêu gọi dân chủ hóa, bảo vệ nhân quyền, và cải cách kinh tế - xã hội.

Bị bắt và xét xử

• Ngày 24 tháng 5 năm 2009, ông bị bắt với cáo buộc ban đầu là trộm cước viễn thông.
• Sau đó, cáo buộc chuyển sang "tuyên truyền chống nhà nước" (Điều 88) rồi thành "hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân" (Điều 79 Bộ luật Hình sự 1999).
• Ngày 20 tháng 1 năm 2010, Tòa án Nhân dân TP. Hồ Chí Minh xét xử cùng các nhà hoạt động khác: luật sư Lê Công Định, Lê Thăng Long, Nguyễn Tiến Trung.
• Kết quả: Ông bị tuyên 16 năm tù giam + 5 năm quản chế (án nặng nhất trong nhóm). Các người khác nhận án từ 5–7 năm.

Thời gian trong tù

• Ông bị giam tại nhiều trại: Xuân Lộc (Đồng Nai), Xuyên Mộc, rồi Trại giam số 6 (Nghệ An/ Thanh Chương).
• Ông tuyệt thực nhiều lần (từ 2016, 2020, và các lần khác) để phản đối điều kiện giam giữ hà khắc, đòi xét xử lại theo Bộ luật Hình sự 2015, đòi quyền lợi cho tù nhân chính trị, và từ chối nhận tội để đổi lấy đặc xá.
• Ông kiên quyết từ chối đi định cư Mỹ (dù có đề nghị), khẳng định sẽ ở lại Việt Nam đấu tranh bên cạnh người dân.
• Nhiều tổ chức quốc tế (Amnesty International, Front Line Defenders, Human Rights Watch, Liên Hợp Quốc) công nhận ông là tù nhân lương tâm, kêu gọi thả tự do. Nhóm Công tác về Giam giữ Tùy tiện LHQ năm 2012 kết luận việc giam giữ ông là tùy tiện.

Được trả tự do

• Ngày 20 tháng 9 năm 2024, ông được trả tự do trước thời hạn 8 tháng (so với hạn chót tháng 5/2025).
• Chính quyền thông báo là đặc xá theo quyết định của Chủ tịch nước, nhưng ông và gia đình khẳng định không xin đặc xá. Ông đòi tòa xử lại và yêu cầu tòa tuyên ông vô tội. Ông bị cưỡng chế ra khỏi trại giam một cách chớp nhoáng. 
• Việc cưỡng chế ông ra khỏi trại giam là Thời điểm trùng với chuyến đi Mỹ của Tổng Bí thư kiêm Chủ tịch nước Tô Lâm (tham dự Liên Hợp Quốc và gặp Tổng thống Mỹ), được nhiều nguồn quốc tế và trong nước xem là động thái "xoa dịu" chỉ trích nhân quyền.
• Ngay sau khi ra tù, ông tiếp tục bày tỏ quan điểm trên mạng xã hội: "Tôi không lật đổ chính quyền gì cả, tôi chỉ chống cường quyền và tôi sẽ còn chống cho đến khi nào còn thấy nó."

Hiện tại (đầu năm 2026)

Ông đã về sum họp gia đình (có vợ và hai con gái), hoạt động tích cực trên Facebook cá nhân và các trang liên quan. Ông công khai chia sẻ quan điểm, viết thư từ tù (sau này công bố), và tiếp tục đấu tranh cho dân chủ, nhân quyền. Một số bài viết gần đây của ông đề cập đến AI, triết lý sống, và phê phán hệ thống chính trị.

Câu chuyện của ông được xem là biểu tượng của sự kiên định, hy sinh cho lý tưởng dân chủ và pháp quyền ở Việt Nam. Nhiều người ca ngợi ông là nhân cách cao quý, doanh nhân yêu nước bị chế độ vùi dập, trong khi một số nguồn chính thống Việt Nam mô tả hoạt động của ông là chống phá nhà nước.

Ông vẫn là một trong những tiếng nói bất đồng chính kiến nổi bật nhất sau khi ra tù.

Note: Những bài phỏng vấn do Dương Quốc Chính thực hiện với các nhân vật lịch sử rất đáng để xem.