Thứ Ba, 12 tháng 5, 2026

Dầu đá phiến và chiến tranh vùng vịnh

Chiến tranh vùng vịnh thì ai cũng đã rõ. Mấy ngàn năm rồi vẫn cứ đánh nhau liên miên.

Còn đá phiến là gì. Như hình 1 (fig. 1)


Hình 1 (fig. 1) ở trên là đá phiến trong tiếng English nó được gọi là "slate". Nó không có ngậm dầu, cũng không có ngậm gas. Tác dụng duy nhất của nó là vật liệu xây dựng.

Hình 2 (fig. 2) ở dưới.


Trong tiếng English nó được gọi là "shale" - khi chuyển qua tiếng Nước Nam, không hiểu sao người ta lại cũng gọi nó là "đá phiến".

Đá "shale" ngậm rất nhiều dầu và gas. Bọn tây lông gọi đá "shale" là "source rock" tiếng Nước Nam là "đá nguồn" - ý nói rằng nó chính là cha mẹ của tất cả túi dầu và túi gas trong lòng đất.

Đá “oil source shale” được xác định là tồn tại ở khá nhiều nơi như: Mỹ, Nga, Trung, Brazil, Công-gô, Ma-rốc, Jordan, Estonia, Úc, Thái-lan, Thổ-nhĩ-kì, Italy, và một số nước khác.

Đá “oil source shale” nằm ở trong lòng đất, đa phần cách mặt đất từ 1,500 đến 3,000 mét. Bề dày của lớp đá “oil source shale” thường từ 30 đến 150 mét.

Túm lại nguồn năng lượng hóa thạch có ở trong đá phải nói là vô cùng nhiều.

Vùng vịnh có rất nhiều túi dầu và túi gas, khai thác cực dễ, nên họ không quan tâm đến đá ngậm dầu.

Mỹ thì không có nhiều túi dầu, nên bị phụ thuộc vào nguồn cung dầu của thế giới.

Làm sao để khai thác được dầu từ đá. Cuối cùng lại chỉ có mỗi Mỹ quan tâm việc này.

Từ khoảng những năm 1860s – gần 200 năm trước, người ta đã có những kịch bản đơn giản về việc “fracking” đá. Khi đó người ta đánh bom mỏ dầu để đá vỡ ra, dầu chảy xuống.

Đến những năm 1940, thì người ta nghĩ ra phương pháp làm đá vỡ ra bằng thủy lực, để rồi thu được dầu và gas.

Nhưng công nghệ thực sự được gọi là “fracking” đá được cách mạng mãnh liệt là vào cuối thập niên 1990s. Kỹ sư George P. Mitchell đã phát minh ra phương pháp “fracking” đá. Diễn giải nôm na là thế này: Người ta thực hiện khoan thẳng xuống đến lớp đá “oil source shale”. Khi đến được độ sau theo tính toán, thì người ta thực hiện quay ngang 90 độ. Không khoan dọc nữa, mà khoan ngang. Sau đó, dùng một dung dịch hỗn hợp 90% đến 95% là nước và còn lại là cát, dùng áp lực cao bơm dung dịch này xuống đường ngang vừa khoan. Dung dịch này bắn phá mạnh mẽ là lớp đá “oil source shale” và rồi các hạt cát nhỏ li ti sẽ chui vào các khe nứt vỡ nằm đó để chặn không cho các khe này bị khép chặt lại bởi áp lực của cả ngàn mét khối đất đá phía trên. Dầu và gas đi theo các khe nứt đó chạy về giếng dầu và giếng gas.

Với công nghệ “fracking”, người Mỹ đã có quyền tham gia vào thị trường nguồn năng lượng.

Tuy nhiên, khùng điên nhất cũng là Mỹ. Khi phe khùng lên nắm quyền thì sẽ ban hành sắc lệnh cấm khai thác dầu trên toàn nước Mỹ. Nếu mọi người để ý thì vẫn nhớ thời Biden làm tổng thống thì giá xăng ở Nhật luôn là 180 yen mỗi lít xăng. Trong khi trong suốt thời gian Mỹ ném bom Iran đầu năm 2026, giá xăng ở Nhật chỉ có 160 yen một lít. Nghĩa là Nhật không sợ eo biển Hormuz đóng cửa bằng việc sợ Mỹ ngừng khai thác dầu.

Trump tính toán gì?

Có lẽ nội các của Trump đều biết rằng, trước nay Mỹ không dám đánh Iran để giải tán chương trình hột nhân là vì sợ toàn cầu sẽ loạn vì năng lượng. Ví dụ năm 2012, Ô-3-ma gây chiến ở Trung Đông đã khiến giá dầu lên đến 175 đô-la một thùng.

Vậy thì phải đảm bảo an ninh năng lượng toàn cầu trước. Muốn vậy thì Mỹ phải thả cửa cho dân Mỹ tha hồ khai thác dầu trong đá. Sắc lệnh cấm khai thác dầu của Biden bị quẳng vô sọt rác. Sắc lệnh không phải là luật, nên tổng thống có quyền ban ra, cũng có quyền thu lại.

Ngành công nghiệp “fracking” của Mỹ đã mang lại khoảng 25% nhu cầu của toàn cầu. Cụ thể là gas 25%, dầu 15%. 

Tiêu đề của bài viết là "dầu đá phiến", nhưng trong bài, người viết không hề lặp lại cụm từ đó, mong là tránh được hiểu nhầm.

Không có nhận xét nào:

Đăng nhận xét