Tàu dầu đầu tiên từ Trung Đông về Nhật - Đi xa đến mức nào?

Thông tin: https://www3.nhk.or.jp/nhkworld/vi/news/20260330_03/

Chuyến tàu chở dầu đầu tiên từ Trung Đông cập cảng Nhật Bản

Thứ Hai, ngày 30 tháng 3 19:50

Trong bối cảnh xung đột đang diễn ra ở khu vực Trung Đông đang làm dấy lên lo ngại về nguồn cung dầu thô, một tàu chở dầu thô từ khu vực này đã về đến một nhà máy lọc dầu ở miền tây Nhật Bản.

Chiếc tàu chở khoảng 100.000 kilolit dầu thô có nguồn gốc từ Ả Rập Xê Út. Dầu được vận chuyển dọc theo Biển Đỏ. Tuyến đường đi qua Eo biển Hormuz đã bị phong tỏa trên thực tế.

Dầu thô đã đến nhà máy lọc dầu của một doanh nghiệp bán buôn ở thành phố Imabari của tỉnh Ehime vào Chủ Nhật.

Taiyo Oil cho biết đây là lô hàng dầu thô đầu tiên rời Trung Đông về đến Nhật Bản kể từ khi Mỹ và Israel phát động chiến dịch quân sự tại Iran.

Nhà bán buôn này cho biết dầu thô sẽ được chế biến thành xăng, dầu khí, naphtha và các sản phẩm hóa dầu khác và sau đó sẽ được vận chuyển chủ yếu đến miền tây Nhật Bản.

Ông Ishikawa Junichi, giám đốc của Shikoku Operations, một nhà máy lọc dầu thuộc sở hữu của Taiyo Oil, cho biết ông cảm thấy nhẹ nhõm khi có thể nhận được lô hàng mà không gặp quá nhiều rắc rối, bất chấp tình hình căng thẳng ở Trung Đông.

Ông cho biết công ty của ông sẽ tiếp tục làm việc để đa dạng hóa các nguồn cung cấp và phối hợp với các cơ quan chính phủ có liên quan để đáp ứng tình hình.

==============================

Ghi chú của HNN: 1 kilolit = 1000 lit = nó xấp xỉ 1 tấn dầu, vì tỉ trọng dầu nhỏ hơn nước. 1000 lit nước = 1 tấn nước. Trong thực tế hàng hải, chúng tôi không gọi là 100,000 kilolit, chúng tôi gọi là 100,000 tấn.

========================== 

Trong bài này viết chưa rõ hết mọi điều, nên nhiều người sẽ không hiểu là con tàu này đã đi một chuyến hải trình dài gấp đôi so với thông thường để về Nhật. Bình thường từ Trung Đông về Nhật chỉ khoảng 20 ngày.

Trước tiên nói về 2 điểm nghẽn:

Điểm ngẽn số 1 là khu vực gần Yemen: Phía Tây của Yemen đã bị Houthi kiểm soát: Houthi kiểm soát 1/3 lãnh thổ phía tây Yemen. Ngày 7/OCT/2023 Hamas tấn công khủng bố và bắt cóc 251 người đem về nhốt ở Gaza châm ngòi bùng nổ chiến tranh. Sau đó 1 tháng ngày 19/NOV/2023 Houthi bắt cóc tàu Galaxy Leader của hãng NYK Nhật Bản. Lập tức tuyến hàng hải Á ~ Âu bị chặn. Toàn bộ khu vực 1/3 Tây vịnh Aden, eo biển Bab al-Maldab, 1/3 Nam Biển Đỏ (Red Sea) nằm trong tầm bắn và xuồng cao tốc khủng bố của Houthi. Từ 19/NOV/2023 đến nay đã hơn 2 năm lẻ, kênh đào Suez không hề đóng cửa nhưng làm gì có tàu nào còn dám đi qua cửa Houthi để đến kênh đào. Có một sự bất cân xứng trong việc đưa tin: Năm 2021, có một tàu container của hãng MOL Nhật Bản bị mắc cạn chắn ngang kênh đào Suez, sự cố diễn ra chưa đến 1 tuần. Nhưng báo chí dòng chính toàn cầu làm rùm beng như thể Trời Sập. Thế nhưng hơn 2 năm qua, kênh đào Suez vắng 90% khách do Houthi khủng bố thì báo chí dòng chính lại dường như câm nín. Chỉ có bọn trong nghề hàng hải mới biết tàu thuyền đã phải vòng qua Hảo Vọng như thế nào, và đương nhiên kéo theo việc Ai-Cập mất nguồn thu phí qua kênh đào. Báo chí có vẻ dòng chính có vẻ  thích giật tít khi thấy kiểu một chí phèo rạch mặt, còn kiểu chuyện các cháu bé  hàng ngày bán vé số kiếm cơm từng bữa thì kệ thây.

Điểm ngẽn số 2 là eo biển Hormuz, nó là cửa ngõ của vịnh Ba-Tư.

Trung Đông cung cấp 20% lượng dầu toàn cầu. Tuy nhiên lại chủ yếu bắt đầu từ bên trong vịnh Ba-Tư. Mà Hormuz là cửa ngõ duy nhất ra khỏi vịnh.

Tuyến hải trình thông thường là từ một cảng ven bờ của một nước nào đó bên trong vịnh Ba-Tư, ví dụ Ras Tanura là cảng xuất khẩu dầu lớn nhất của Arabia Saudi. Tàu dầu nhận dầu từ cảng Ras Tanura rồi băng qua vịnh Ba-Tư, qua Hormuz, ra biển Arabia, rồi đi men theo phía tây Ấn Độ, xuống đến phía Nam của Sri Lanka (Tích Lan) vượt qua Ấn Độ Dương đi vào eo Malacca, qua Singapore đi vào Biển Đông rồi đi qua phía bắc đảo Luzon rồi về Nhật. Khoảng 20  ngày.

Hormuz bị chặn, Arabia Saudi không thể xuất dầu từ cảng Ras Tanura. Họ buộc phải bơm dầu qua hệ thống đường ống Đông Tây đến cảng Yanbu bên bờ Biển Đỏ. Tại đây dầu được xuất xuống tàu. Tàu rời cảng Yanbu cũng không thể đi xuống phía nam vì sẽ ăn đạn của Houthi. Tàu sẽ đi ngược lên phía bắc, rồi qua kênh đào Suez, đi vào Địa Trung Hải, băng qua hết Địa Trung Hải tới eo biển Gibraltar, sau đó ra Đại Tây Dương, quay đầu xuống phía nam, men theo bờ tây của Châu Phi, tới mũi Hảo Vọng (Good Hope), chạy thẳng qua Ấn Độ Dương rồi vào eo Malacca (hoặc lựa chọn vào eo Sunda), đi lên Biển Đông, rồi đi qua phía bắc Luzon để về Nhật.

Trong hình: đường màu vàng là đường thông thường. Đường màu đỏ là con đường hôm nay.